!!! NightClub !!!

AB devlet ve hükümet başkanları, yarın başlayacak ve 2 gün sürecek zirvede Fransa ve Hollanda'daki referandumlarda AB anayasasının reddedilmesiyle başlayan kurumsal krizi sona erdirecek yeni AB anlaşması için yol haritası üzerinde uzlaşmaya çalışacak.

Bulgaristan ve Romanya'nın da katılımıyla mevcut Nice Anlaşmasında öngörülen 27 üyeye ulaşan ve ülkelerin veto hakkı nedeniyle karar alma sürecinde zorluklar yaşayan AB, referandum gerektirmeyen daha dar kapsamlı bir AB anlaşmasını 2009 yılındaki Avrupa Parlamentosu (AP) seçimlerinden önce yürürlüğe koymak istiyor.

Dönem başkanı Almanya, yeni AB anlaşması için belirlenecek yol haritasında, Fransa ve Holanda'daki referandumlarda reddedilmesine rağmen, 18 üye ülke tarafından onaylanan çıkmazdaki anayasanın önemli unsurlarının korunmasını yeni tartışmalardan kaçınmak açısından gerekli buluyor.

AB içinde daha fazla güç isteyen ve tarihsel olarak Almanya'ya kuşkuyla bakan Polonya ise Fransa ve Holanda'daki referandumlarda reddedilen yeni anayasa taslağında karar alma sürecini kolaylaştırması açısından en önemli unsur olarak gösterilen nitelikli oy hesaplamasındaki ''ikili çoğunluk'' sistemine itiraz ediyor.İkili çoğunluğa göre AB Konseyinde karar alınabilmesi için üye ülkelerin yüzde 55'inin desteği yanında AB toplam nüfusunun yüzde 65'inin temsil edilmesi şartı aranıyor. Bu oylama sisteminin Almanya, Fransa, İngiltere ve İtalya'ya yaradığını düşünen Polonya tarafından getirilen öneride, nüfus yerine büyük ülkelerle küçük ülkeler arasındaki farkı azaltmak için nüfusun kare kökünün esas alınması isteniyor.

Zirve öncesi yapılan açıklamalarda AB anlaşmasının yol haritası konusunda bazı ülkelerin ve destekçilerinin tavırları şöyle şekilleniyor:

İNGİLTERE

Temel Haklar Sözleşmesinin AB dönem Başkanı Almanya tarafından getirilecek yol haritası önerisinde yer almamasını talep ediyor.

Geleneksel olarak genişleme politikasına destek vermesine karşın AB'nin derinleşmesine karşı çıkan İngiltere, yargı ve kolluk kuvvetleriyle (polis) ilgili konulardaki yetkilerini AB'ye devretmeye karşı çıkıyor.

Dış politika ve mali konularda üye ülkelerin veto yetkisinin korunmasını istiyor. 6'şar aylık dönüşümlü başkanlık sisteminin kaldırılarak ''tam zamanlı AB Başkanı ve AB Dışişleri Bakanı'' makamlarının getirilmesi fikrine destek veriyor. Bazı Kuzey Avrupa ülkeleriyle İrlanda ve Çek Cumhuriyetinin İngiltere'ye kısmen destek vermeleri bekleniyor.

FRANSA

Polonya'nın nitelikli oy çoğunluğunun hesaplanmasında üye ülkelerin nüfuslarının kare kökünün alınması önerisine karşı çıkarak, ''ikili çoğunluk'' sistemini savunuyor. Dışişleri de dahil 50'den fazla politika alanında veto yetkisinin üye ülkelerden alınmasını destekliyor. Temel haklar sözleşmesine AB anlaşmasında değinilmesini istiyor. Fransa'nın genel olarak AB'nin derinleştirilmesi konusunda İtalya, Belçika, Lüksembuurg ve Avusturya gibi ülkelerden destek göreceği dile getiriliyor.

Fransa Cumhurbaşkanı Nicolas Sarkozy, ülkesindeki referandumda yeni AB anayasasının reddedilmesini göz önünde bulundurarak yeni AB anlaşmasında aynı yolun izlenmeyeceğini ve meclis onayıyla yetinileceğini söylüyor.

POLONYA

Nitelikli oy hesaplamasındaki ''ikili çoğunluk'' sisteminden taviz verilmemesi halinde Almanya'nın ''yol haritası'' önerisini bütünüyle veto edeceği tehdidinde bulunuyor. Bu yaklaşımıyla birçok ülkenin tepkisini çeken Polonya'nın, AB'nin derinleşmesine şüpheyle bakan Çek Cumhuriyeti'nden yüksek sesle olmasa da destek aldığı ifade ediliyor. AB Komisyonu Başkanı Jose Manuel Barroso başta olmak üzere birçok AB yetkilisi, Polonya'ya yapıcı ve uzlaşmacı olması çağrısı yapıyor.

ALMANYA

Almanya Başbakanı Angela Merkel, AB'yi 2 yıldır adeta rehin alan anayasa krizinde çözümü sağlayan lider olarak anılmak istiyor. Almanya, karar alma sürecindeki ''ikili çoğunluk'' sistemiyle AB içindeki ağırlığını artırarak korumayı hedefliyor.

AB Zirvesinde muhtemel uzlaşı formülleri arasında yeni oylama sistemi tartışmasını, yeni 7 yıllık AB bütçesinin yürürlüğe gireceği 2014 yılına kadar ertelenmesi, tepki çeken anayasa kelimesinin kullanılmaması, milli marş, bayrak ve devleti çağrıştıran diğer sembollere yer verilmemesi, adalet ve dışişleri gibi politika alanlarında üye ülkelerin veto yetkisinin korunması gösteriliyor.

(AA)